Kleine robotjes laden duizenden rekken vol boeken. Voor de leek klinkt het misschien als een fragment uit een sciencefictionfilm, maar het is al lang realiteit. De bekende webwinkel Amazon kocht onlangs Kiva Systems, een leverancier van intralogistieke systemen, voor 775 miljoen dollar. Kiva maakt robotjes, die kriskras door een warehouse rijden en compacte stellingen met de pickvoorraad naar de orderpickers brengen. Dankzij dit systeem vergroot Amazon haar productiviteit, maar blijft het toch zeer flexibel in de inzet van arbeid.

Reageer flexibel op de markt
Expert Karel Van Hoecke van het automatiseringsbedrijf VHA ziet dezelfde voordelen voor de Belgische economie. “Bij ons zijn de lonen relatief hoog en moeten kmo’s flexibel reageren op de markt. Er is een grote vraag naar flexibele automatisering”, zegt de expert. “De vraag is in de auto-industrie drastisch gedaald. Gespecialiseerde bedrijven proberen daarom de kennis in andere sectoren toe te passen, zoals in de voedings- en agro-industrie.” Zo wordt bijvoorbeeld de pick-and-place van kleine onderdelen bij de assemblage ook bij Debra Blades gebruikt, een toeleverancier van industriële bakkerijen, om met hun mesjes brood te snijden.

 

Toekomstgerichte bedrijven willen groeien. Het is toch duidelijk in hun eigen belang om hun mensen lange tijd aan boord te houden – Karel Van Hoecke

 

Automatisering geen jobvernietiging
Naast een stijgende vraag naar flexibele automatisering lijkt de trend naar ecologische, energiezuinige en kwalitatief hoogstaande projecten te gaan. Voor Van Hoecke is automatisering dan ook helemaal geen synoniem van jobvernietiging. “Toekomstgerichte bedrijven willen groeien. Het is toch duidelijk in hun eigen belang om hun mensen lange tijd aan boord te houden. Hun personeelsbestand groeit aan.” Robots worden volgens Van Hoecke bovendien steeds meer ingezet voor ergonomisch minder verantwoorde taken.

Robots als collega’s
De expert geeft wel toe dat er een probleem is met laaggeschoolden. “Daar moeten we niettemin een oplossing voor vinden.” Hij ziet niet toevallig een grote rol weggelegd voor co-robotica. “De trend evolueert duidelijk naar een nieuwe generatie robots, die in staat zijn om in één omgeving met de mens samen te werken. Ze kunnen autonoom taken uitvoeren waar vandaag nog moeilijk mensen voor te vinden zijn.” Deze toestellen helpen mensen om productiever te zijn.

 

De cyclus van de creatieve destructie zal steeds sneller gaan – Karel Van Hoecke

 

Mensen maken nog altijd het verschil
Maar stel dat je twee concurrenten hebt, die met exact dezelfde co-robots werken. Dan maken motivatie, scholing en inzet van de mens nog altijd het verschil. De Nederlander Wessel Berkman betoogt in zijn pas verschenen boek ‘Management zoals het bedoeld is’ dat mensen het DNA van een organisatie blijven. “Mensen sturen machines aan”, zegt Berkman. De passie en motivatie van de medewerkers geven volgens hem de doorslag.

Oud vs. innovatief
Naast de mens en de machines is er natuurlijk nog de voortschrijdende digitalisering. Karel Van Hoecke: “De cyclus van de creatieve destructie zal steeds sneller gaan”, stelt hij. In dit scenario worden oude bedrijven ‘vernietigd’ door innovatieve collega’s. “Machines gaan meer met elkaar ‘praten’ en gaan misschien zelfs beslissingen nemen. Automaten werken autonoom met software, die zich aan de omgeving aanpast. Bovendien worden ook intelligente koppelingen tussen mensen en machines uitgetest. Door captatie van hersendata wordt beweging aangestuurd.”

Nieuw economisch tijdperk
In het Internet of Things zullen gegevens altijd en overal aan hoge snelheid beschikbaar zijn, doen machines aan zelfdiagnose en worden defecte stukken automatisch en snel geproduceerd met additive manufacturing. Combineer dit met de snelle opgang van het 3D-printen en het is overduidelijk dat we misschien aan het begin staan van een nieuw economisch tijdperk. “Deze technieken worden al gebruikt voor het ontwerpen van prototypes en productie”, stelt Van Hoecke. “Alles kan sneller geïnstalleerd worden, er is geen restafval en het product wordt ter plaatse gemaakt. Er hoeft niks nutteloos vervoerd te worden.”